ERDOĞAN KAHYA / KONUK YAZAR

Kepez Belediye Başkanı Mesut Kocagöz, seçim öncesi halka söz verdiği projeleri bir bir hayata geçiriyor. Bu başarılı çalışma temposu nedeniyle de “Antalya’da en çok çalışan Belediye Başkanı” unvanını da kazandı.

Bu projelerden biri var ki; yerel yönetimlerin bir hizmeti yaparken, halkın desteğini nasıl alabileceğinin formülü sanki. Bana göre bu ; “Temizlik kütletmemektir”  projesi bir Belediye hizmeti değil, toplumsal dönüşüm hareketi olarak değerlendirilmeli… Daha ilk haftasında temizlik konusunda alınan şikâyetlerin yüzde 6-7’lere düşmesi alınan olumlu sonuçları ile de kendini kanıtlıyor…

Kentlerin gerçek temizliği, yalnızca daha fazla çöp toplamakla değil; daha az kirletilen bir şehir kültürü oluşturmakla mümkündür. "Temizlik Kirletmemektir" kampanyası, tam da bu anlayışla geliştirilmiş, belediyecilikte hizmet üretiminden davranış dönüşümüne geçişi hedefleyen yenilikçi bir yönetim modelidir.

Kampanya, sosyal bilimlerin iki önemli yaklaşımından destek almaktadır. Birincisi araştırmalar; düzenli ve temiz çevrelerin toplumsal düzeni koruduğunu, bakımsızlığın ise yeni düzensizlikleri tetiklediğini ortaya koymaktadır. İkincisi ise insanların zorlamadan, doğru tasarlanmış teşvikler ve sosyal motivasyonlarla olumlu davranışlara yönlendirilebildiğini göstermektedir. Kampanya, bu bilimsel yaklaşımları sahaya uygulayarak kalıcı davranış değişikliği oluşturmayı hedeflemektedir.

Belediye öncelikle kendi sorumluluğunu eksiksiz yerine getirerek cadde, sokak ve mahallelerde en yüksek temizlik standardını oluşturmaktadır. Ardından vatandaşları ve esnafı bu standardın korunmasına davet ederek, temizlik hizmetini ortak sorumluluk anlayışıyla sürdürülebilir hale getirmektedir.

Bu kampanyanın en önemli farkı, vatandaşı belediye hizmetlerinin yalnızca tüketicisi olarak görmemesidir. Vatandaş ve esnaf; çözümün ortağı, ortak aklın öznesi ve yaşadığı kentin doğal koruyucusudur. Böylece belediyecilik anlayışı, hizmet sunan kurum ile hizmet alan vatandaş ilişkisinden çıkarak birlikte yöneten, birlikte sahiplenen ve birlikte üreten yeni bir modele dönüşmektedir.

Kampanyanın önemli ayaklarından biri de esnaf katılımıdır. Gönüllü olarak iş yerlerine "Temizlik Kirletmemektir. Çevremizi temiz tutacağımıza söz veriyoruz" Yazılı çıkartmaları vitrinine asan esnaf, toplum önünde görünür bir taahhütte bulunmaktadır. Bu uygulama, yazılı bir protokolden çok daha güçlü, toplumsal güvene dayalı sembolik bir gönüllülük sözleşmesi niteliği taşımaktadır. İnsanlar verdikleri sözü çevreleri tarafından görüldüğünde, o söze uygun davranma eğilimindedir. Böylece önce çevreyi korumaya yönelik bir tutum oluşturulmakta, zamanla bu tutum kalıcı bir davranışa dönüşmektedir.

Kampanyanın bir diğer önemli uygulaması ise "En Temiz Mahalle", "En Temiz Cadde" ve "En Temiz Sokak" ödülleridir. Bu ödüller, ceza yerine teşviki esas alarak mahalleler arasında çevre bilincini güçlendirmeyi, iyi örnekleri görünür kılmayı ve ortak sorumluluk duygusunu artırmayı amaçlamaktadır.

"Temizlik Kirletmemektir", özünde bir temizlik kampanyası değil; davranış değişikliğini esas alan büyük bir toplumsal dönüşüm projesidir. Hedef; belediyenin tek başına temizlik yaptığı bir şehir değil, vatandaşın, esnafın ve belediyenin aynı hedef etrafında buluştuğu, herkesin yaşadığı kenti kendi evi gibi koruduğu sürdürülebilir bir şehir kültürü oluşturmaktır.

Çünkü gerçek temizlik, çöpü toplamakla başlar; kirletmemeyi alışkanlık haline getirmekle kalıcı olur.

***

Kepez Belediye Başkanı Mesut Kocagöz, ilçenin dört bir yanında yürütülen "Temizlik Bizden, Temiz Tutmak Sizden" çağrısı kapsamında hayata geçirilen örnek çevre projesi  “Temizlik Kirletmemektir” kampanyasını bu kez Kültür Kafeler Caddesi esnafına tanıttı. Burada esnaf ve öğrencilerle sohbet eden Kocagöz; “Temiz Kepez ortak sorumluluğumuz” diyerek halktan destek istedi.

Şahsen bu projenin bütün kentlerde uygulanması gerekliğini savunanlardanım. Şehirdeki binlerce çöp konteynerlerinin içine değil de çöplerimin dışına atanlara da “Temizlik kirletmemektir” sloganını anlatmak lazım…