ERDOĞAN KAHYA / KONUK YAZAR

6 Şubat 2023’te yaşanan büyük deprem felaketinin üzerinden iki yıl geçti. On binlerce can yitirdik, şehirler yerle bir oldu, milyonlarca insanın hayatı bir gecede değişti. Verilen sözlerin önemli bir kısmı hâlâ tutulmadı; bugün bile konteynerlerde yaşam mücadelesi veren binlerce aile var.

Ancak bu büyük yıkımın içinde çoğu zaman gözden kaçan, hatta neredeyse hiç konuşulmayan bir gerçek daha var: Depremde engelli kalan yurttaşlarımız.

Bir gecede engelli oldular

Deprem, sadece can kaybına yol açmadı. Binlerce insan uzuvlarını kaybetti, omurilik felci yaşadı, görme ve işitme engelli hale geldi. Dün sağlıklı bireylerken, bugün hayatlarını tekerlekli sandalyede, protezle ya da başkasının desteğiyle sürdürmek zorunda kalan insanlar var.

Bu insanlar “zaten engelliydi” diyerek geçiştirilemeyecek kadar büyük bir travmanın mağdurlarıdır. Onlar depremle birlikte engelli bırakıldılar.

Konteynerler engelliler için mi tasarlandı?

Birçok engelli depremzede, konteynerinden dışarı çıkamıyor. Sosyal hayattan kopmuş durumda. Bu, sadece barınma değil insan onuruna yakışır yaşam hakkı meselesidir.

Engellilere sahip çıktık mı?

Ana soru şu; Depremde engelli kalan yurttaşlar için ne yaptık, ne yapmadık?

• Kaç kişiye ücretsiz ve kaliteli protez sağlandı?
• Kaç engelli depremzede düzenli rehabilitasyon hizmeti alabiliyor?
• Kaçına psikolojik destek verildi?
• Kaçı istihdama kazandırıldı?
• Kaç konteyner kent ve yeni konut alanı engelli erişimine uygun inşa edildi?

Bu soruların çoğuna hâlâ net ve tatmin edici cevaplar yok.

Ve gerçek şu: Depremde engelli kalanlar, felaketin en uzun süren mağduriyetini yaşıyor”

Engellilik sadaka değil, haktır

Engelli olmak bir “yardım” konusu değil, hak konusudur. Depremde engelli kalan yurttaşlarımıza verilen destekler lütuf değil, anayasal ve insani bir sorumluluktur.

Fotoğraf çekip sosyal medyada paylaşmakla, yıldönümlerinde birkaç cümlelik mesaj yayımlamakla bu sorun çözülmez. Kalıcı politikalar, erişilebilir şehirler, kapsayıcı projeler gerekir.

Bu yazı bir suçlama değil, bir hatırlatmadır

Bu yazı birilerini hedef almak için değil, unutulanları hatırlatmak içindir.
6 Şubat’ı anmak, sadece kaybettiklerimizi saymak değil; geride kalanlara nasıl yaşadığımızı sormaktır.

Ve bugün, depremde engelli kalan yurttaşlarımız bize şu soruyu soruyor:

“Bizi gerçekten gördünüz mü?”…

Kepez Belediyesi engellilerin yanında

Kepez Belediyesi’nde “Yaşlı Dostu Kepez” Projesinden sonra konunun gerçek uzmanı Niyazi Arşın’ın göreve başlaması ile Engellilere ilişkin program ve projelere ağırlık verildi.

Bu projelerden bazıları “Bir nefes ver hayatıma mola evi”. “sanat spor dans etkinlikleri”, ”evde sanat eğitimi”,  “gonül köprüsü engelli ev ziyaretleri” ve önemli bir farkındalık projesi olan “Engelli anneler için çalışma atölyesi” hizmete girdi. Son olarak engellilerin afete hazırlanması ve stratejik afet plan hazırlanması projesi çalışılmaları da uygulamalı olarak başladı.