YALÇIN DUMAN / HAYATA VE EDEBİYATA DAİR - KONUK

78’lilerin abisi olan 68 Kuşağı bile yarım yüzyılı henüz geride bıraktı. 68’lilerin dillere destan efsane  sloganı şu dizeyle başlardı: “Sayımızın azlığına bakmadan” ; gerçekten de bu devrimci kuşak, sayılarının azlığını hiç problem etmemiştir; nicel olarak sayısal azlığı, gözlerini budaktan esirgemeyen cesaretleriyle aşmaya çalışmışlardır. Bu nedenle Robin Hood benzetmesi belki 68’liler için bir ölçüde doğru olabilir.

Aslında sayısal güç, her zaman başarıyı getiren bir sonuç değildir. Öyle olsaydı eğer kitleselleşme yeteneği çok yüksek olan 78 Kuşağı; meydanları ağlatan şarkıları ve gökyüzünü inleten sloganlarıyla büyük bir başarı sağlardı. Toplum için kendi yaşamını hiçe saymış bu fedakârlık abidesi iki kuşak için çok şeyler yazıldı; yazılanlara çok itirazlar geldi; kabul gören oldu, tepki çeken oldu. Bu tepkiler aslında doğaldı. Çünkü tarih ve sosyoloji bilimi der ki; bir kuşağın üzerinden en az Elli yıl geçmeden, o kuşak hakkında bir şey yazılamaz.  Bu bir bakıma doğrudur. 68 Kuşağının yaşayan bireylerinin en genci, bugün yetmiş yaşını epeyce geride bıraktı. Demek ki bu kuşakla ilgili ancak bugünden sonra bir şeyler yazılabilir.

Birkaç yıldan beri, kendi kuşağım olan 78 Kuşağı hakkında bir şeyler karalamaya çalışıyorum. Ancak bazı temkinli arkadaşlar bana şöyle diyorlar: Aman ha, 78 Kuşağı Hareketi, 40 yılı henüz geride bıraktı ve bu kuşağın yaş ortalaması, henüz altmış, altmış beş aralığında. Bu nedenle bu kuşak hakkında, 2030 yılından önce bir şeyler yazmak doğru olmaz! 78 Kuşağı, 2030 yılında yarım yüzyıllık bir geçmişe sahip olacak. Şu anda bile kuşağın büyük çoğunluğu, aktif çalışma hayatının içinde gözüküyor.

78 Kuşağı; yüzde seksen gibi büyük oranda, sosyalist ideolojiye bağlı bir jenerasyondur. Sosyalistler her ne kadar eleştiriye açık olduklarını söyleseler de aslında bütün ideolojilerden daha fazla eleştiriye kapalıdırlar. Özeleştiri mekanizmasını çalıştırmaları gerektiğini birbirlerine sürekli öğütlerler; ancak iş fiili duruma geldiğinde, çok katı, çok dogmatik bir tavır sergiledikleri, kuşak  hareketi boyunca gözlemlenmiştir. 78 Kuşağının kitlesel blok oluşturma yeteneği yadsınamaz; ancak aşırı derecede bölünüp, parçalanma yeteneği de tartışılmaz. Sonunda provokasyonlara çok açık hale geldikleri gerçeği de herkesçe bilinir. 

78 Kuşağı çok ezilmiş, nevi şahsına münhasır bir kuşaktır; 68 kuşağı kadar liderlik vasıfları yoktur, ancak kitleselleşme ve bir araya gelme becerileri çok yüksektir. 68 kuşağının neredeyse tamamı lider vasıflarıyla öne çıkmışken, 78 kuşağı daha çok bir tekkenin müridi gibi derviş ruhludur ve bu yüzden belki de ebeveynlerine karşı saygıda hiç kusur etmemişlerdir; ancak kendi çocukları olan Y Kuşağına gösterdikleri aşırı hoşgörü ve fedakârlık, yine kendilerine bir eziklik olarak dönmüştür.  Bu nedenle abilerine atfedilen Robin Hood yakıştırmasının, 78’liler için ne kadar doğru olabileceği, herkesin kendince yanıtlayacağı bir sorudur.