GÜLŞEN ARAS GÜLMEZ / KONUK YAZAR

Kadın olmak çoğu zaman yüksek sesle anlatılmaz; daha çok sessiz bir gürültü gibidir. Dışarıdan bakıldığında sakin, hatta sıradan görünen ama içinde sürekli bir uğultu taşıyan bir hal. Her gün biraz daha büyüyen, biraz daha ağırlaşan bir uğultu bu. Kimseye çarpmadan yürümeyi, kimseyi rahatsız etmeden var olmayı öğrenmiş kadınların ortak sesi.

Kadın, daha çocukken tanışır sınırlarla. Nerede güleceğini, ne zaman susacağını, nasıl oturacağını öğrenir. Erkek çocuğa “düşersin” denirken, kız çocuğa “ayıp” denir. Böyle böyle şekillenir bedenle birlikte ruh da. Ve kadın, bir noktadan sonra kendi içindeki sesi bile kısarak yaşamaya alışır.

Toplum kadına çok şey öğretir ama kendisi olmayı öğretmez. Fedakarlığı öğretir, sabretmeyi över, güçlü olmayı yüceltir; ama yorulma hakkını nadiren tanır. “Kadın dediğin” kalıpları o kadar çoktur ki, kadın hangisine sığacağını şaşırır. Anne olursa yetmez, çalışırsa eksik kalır, susarsa ezilir, konuşursa haddini aşar. Ne yaparsa yapsın, bir yerlerde mutlaka yanlış yapıyordur.

En çok da görünmeyen emek yorar kadını. Kimsenin fark etmediği, alkışlamadığı, maaş bordrosuna yazılmayan emek. Duygusal yükler, evin sessiz düzeni, herkesin dağınıklığını toparlayan o görünmez el. Kadın, çoğu zaman “her şey yolunda” denebilsin diye kendi içindeki fırtınayı erteler.

Ama tüm bu ağırlığın içinde kadın, inanılmaz bir direncin de taşıyıcısıdır. Düşe kalka öğrendiği hayata yeniden tutunma becerisi vardır. Kırıldığında içine kapanmak yerine çoğu zaman başkasının yarasını sarar. Kendine gösterilmeyen anlayışı başkasına sunar. Belki de bu yüzden yorgundur; çünkü hep başkalarını düşünerek yaşar.

Kadına dair konuşurken sadece acılardan, eşitsizliklerden söz etmek yetmez. Kadının ne kadar yaratıcı ne kadar dönüştürücü olduğundan da bahsetmek gerekir. Bir evde, bir işte, bir ilişkide, bir toplumda dengeyi sağlayan çoğu zaman kadındır. Görünmeden düzen kurar, sessizce değiştirir, sabırla dönüştürür.

Belki de artık kadından güçlü olmasını değil, özgür olmasını beklemeliyiz. Her şeyi taşımasını değil, bazen bırakabilmesini normalleştirmeliyiz. Kadının sesi yükseldiğinde rahatsız olmak yerine dinlemeyi öğrenmeliyiz. Çünkü o sessiz gürültü, duyulmadıkça dinmez.

Kadın olmak, sadece bir kimlik değil; başlı başına bir mücadele halidir. Ve bu mücadele, alkıştan çok anlayış ister…