Yusuf Katrağ

Antalya Ticaret ve Sanayi Odası (ATSO), 2017 yılında ilkini yaptığı piyasa anketinin ikincisini 2018 yılında da gerçekleştirdi ve sonuçlarını geçtiğimiz hafta açıkladı.
ATSO’nun ikinci piyasa anketi, yüzde 61’i Muratpaşa, yüzde 25’i Kepez ve yüzde 14’ü Konyaaltı olmak üzere 3 ilçede bulunan 1081 cadde üzeri işyeri temsilcisiyle görüşülerek yapılmış.
Market, gıda, yeme içme, giyim, dayanıklı tüketim malları, kuyum, deri, hediyelik eşya, küçük otel ve pansiyon ile benzer sektör temsilcileriyle görüşülmüş.
Alınan cevaplarla, cadde esnafının durumu ortaya konmuş.
Ankete göre, yüzde 85’i kiracı olduğunu bildirmiş.
Yine yüzde 86’sı 1 ila 4 arası çalışana sahip.
Çalışanların yüzde 29’u 1 ila 10 yıl arası, yüzde 23’e yakını ise 20 yıl ve üzeri çalışanlardan oluşuyor.
Yüzde 79’u çalışan sayısının aynı kaldığını belirtirken, yüzde 12’si yüzde 20 ve üzeri oranda çalışan sayısında düşüş olduğunu söylemiş.
Yüzde 58’i satış hacminin yüzde 30’dan fazla azaldığını ifade etmiş.
Yüzde 31’i turizm sektöründen etkilenmediğini belirtirken, geri kalanlar farklı oranlarda etkilendiğini bildirmiş.
Yüzde 28’i bir önceki yıla göre kredi kullanımının arttığını ifade ederken, yüzde 23’ü kullanamadığını, yine yüzde 23’ü de kullanmadığını kaydetmiş.
Yüzde 47’si kredi almakta zorluk yaşadığını belirtmiş.
Yüzde 55’i SGK ödemelerinde sorun yaşadığını ifade ederken, yüzde 47’si fiyatların enflasyonun üstünde arttığını belirtmiş.
Yaklaşık yüzde 41’i bir önceki yıla göre alacak tahsilatı kötü derken, yüzde 86’sı maliyetlerin enflasyonun üstende arttığını ifade etmiş.
Yüzde 64’ü Türkiye ekonomisinin daha olumsuz olacağını belirtirken, yüzde 57’si de satışların azalacağı yönünde görüş bildirmiş.
Cadde ticaretiyle uğraşanların en büyük sorunu da yüzde 27’yle piyasadaki durgunluk ve müşteri yetersizliği, yüzde 26’yla vergi ve SGK primlerinin yüksekliği, yüzde 24 ile de maliyetlerin yüksekliği olmuş.
Vergilerde ve SGK primlerinde indirim, kredi faizlerinin düşürülmesi ile kira desteğinin faydalı destekler olacağı görüşündeler.
Türkiye ekonomisinin en önemli sorunu ise yüzde 21 işsizlik, yüzde 20 ekonomideki belirsizlik ve yüzde 19 faiz oranlarının yüksekliği olarak ortaya çıkmış.
ATSO’nun cadde esnaflarının nabzını tutarak ortaya koyduğu bu tablo, ticaretteki karamsarlığı açık bir şekilde gözler önüne seriyor.
Her ne kadar çalışan sayısı korunmaya çalışılsa da, kredi kullanımındaki artış ve kullanamama durumları yaşanan sıkıntıyı gösteriyor.
Enflasyonun üstünde artan maliyet ve fiyatlar, ekonomideki olumsuzluk ve satışların azalacağı beklentisi, piyasadaki durgunluktan yakınma vs. hepsi karamsarlığı içeriyor.
Bu karamsar tabloyu değiştirmenin bir tek yolu üretim ekonomisine geçişte.
Artan talep karşısında yeteri kadar arzı sağlayarak fiyatları düşürmek ve piyasaları rahatlatmakta.
Enflasyon canavarına karşı her şeyde üretimi teşvik ederek, ihtiyaca göre üretimi ve geleceği planlamakta.
Çünkü, artık sorunların geçici çözümlerle ötelenmesi olanağının kalmadığı ortada.