AV İBRAHİM GÜLLÜ / KONUK YAZAR

Alışverişlerde kartlı sistemler tercih ediliyor. Vergi kaçağının önlenmesi, her şeyin kayıt altında tutulması, para taşıma zorluğundan kurtulmak ve yaptığımız alışverişin ödemesini ileriki bir tarihte yapma imkanının sağlanması gibi faydaları var.
Perakende satış/hizmet veren işletmeler Yeni Nesil Ödeme Kaydedici Cihaz kullanmak ve EFT-POS özellikli cihazlarla banka/kredi kartı ödemelerini kabul etmek zorundadır
Satıcı kapıda veya hizmet öncesi “sadece nakit” bildirim yapsa bile 5464 sayılı Banka Kartları ve Kredi Kartları Kanunu’nun 17. Maddesindeki; üye işyerlerinin kartla ödeme talebini kabul etmek zorundadır hükmüne aykırıdır. Bildirim, yasal zorunluluğu ortadan kaldırmaz. Bu uygulama doğrudan ceza hukuku anlamında suç teşkil etmezse de özel usulsüzlük cezası ile para cezası uygulanır.  Denetimde tespit edilirse her işlem için ayrı ceza uygulanır.
Nakit dayatma veya IBAN kabul edip açıklama kısmını boş bırakma talebi vergi kaçırma suçunun unsurlarını taşıyabilir. İBAN uygulaması, fatura/fiş düzenlememe, nakit ödeme kayıt dışı tahsilatı gizleme amacını taşıyorsa VUK kapsamında kaçakçılık fiili olarak değerlendirilebilir.
Perakende işletmelerin Yeni Nesil Ödeme Kaydedici Cihaz bulundurmaması veya “arızalı” diyerek kullanmaması özel usulsüzlük cezasını gerektirir, ceza binlerce liradan başlar, tekrarında katlanır.
Nakit-kart fiyat farkı koymak (banka komisyonunu %10-20 gibi) 5464 sayılı Kanunun 17 nci maddesine aykırıdır. Kanun “Üye işyerleri, kart hamilinden kartın kullanılması dolayısıyla komisyon veya benzeri bir isim altında ilave bir ödemede bulunmasını isteyemez” demektedir. Bu hükme aykırı davranılırsa üye işyeri sözleşmesi feshedilir ve 1 yıl yeni sözleşme yapılamaz.
Tüketiciler sıkıntı yaşamamak ve haklarını arayabilmek açısından ödemeleri mutlaka belgeli ve kartla yapmaya gayret göstermelidir.